نوشتن یک مبایعهنامه معتبر، پایه و اساس هر معامله ملکی است. بسیاری از اختلافات و دعاوی حقوقی در حوزه املاک، به دلیل تنظیم نادرست یا ناقص مبایعهنامه به وجود میآید. در این مقاله یاد میگیریم چگونه مبایعهنامه قانونی و بینقص بنویسیم و چه نکاتی را برای جلوگیری از مشکلات حقوقی باید رعایت کنیم.

مبایعهنامه چیست و چرا اهمیت دارد؟
مبایعهنامه سندی است که توافق خریدار و فروشنده را درباره خرید و فروش ملک یا مال غیرمنقول ثبت میکند. این قرارداد اگر درست نوشته نشود، میتواند منجر به بروز اختلافات جدی شود. به همین دلیل، نوشتن مبایعهنامه باید با دقت و حتیالامکان با مشورت وکیل متخصص در امور ملکی انجام شود.
مشکلات رایج در مبایعهنامههای آماده:
استفاده از فرمهای چاپی و محدودیتهای آن
اغلب مشاوران املاک از فرمهای آماده برای تنظیم مبایعهنامه استفاده میکنند. این فرمها انعطاف کمی دارند و معمولا نیازهای خاص طرفین را پوشش نمیدهند.
خطرات عدم توجه به جزئیات قانونی
در بسیاری از موارد، خریدار یا فروشنده متوجه بندهای مبهم یا نادرست نمیشوند و بعدها با مشکلاتی مثل کلاهبرداری یا بطلان قرارداد روبهرو میشوند.
مراحل نوشتن مبایعهنامه قانونی و بینقص
نوشتن توسط شخص ثالث
بهتر است متن قرارداد توسط فردی بیطرف یا وکیل نوشته شود تا از جانبداری و خطا جلوگیری شود.
استفاده از یک نوع خودکار و رنگ ثابت
همیشه از یک قلم و یک رنگ جوهر استفاده کنید. تغییر رنگ یا نوع خودکار میتواند اعتبار قرارداد را زیر سوال ببرد.
درج دقیق اطلاعات هویتی طرفین
اطلاعات هویتی باید از روی کارت ملی و شناسنامه وارد شود، نه صرفا بر اساس اظهارات شفاهی.
ثبت مشخصات کامل ملک بر اساس سند رسمی
مشخصات ملک باید دقیق و مطابق سند رسمی قید شود؛ اتکا به گفتههای فروشنده کافی نیست.
قید شماره پلاک ثبتی و مشخصات ثبتی
شماره پلاک ثبتی، قطعه، بخش و منطقه باید دقیقاً طبق سند مالکیت ذکر شود.
نوشتن قیمت ملک به عدد و حروف
برای جلوگیری از اختلاف، قیمت هم به عدد و هم به حروف درج شود.
ثبت مشخصات نماینده یا وکیل قانونی
اگر کسی به نمایندگی امضا میکند، مشخصات کامل او و مستندات وکالت یا نمایندگی ذکر شود.
درج اطلاعات شرکت یا مؤسسه در قرارداد
اگر طرف قرارداد شخص حقوقی است، باید شماره ثبت و شناسه ملی آن درج شود.
ذکر کامل مشخصات چکها و اسناد بانکی
چکها و سفتهها باید با شماره، تاریخ و مبلغ کامل ثبت شوند.
نوشتن در سه نسخه برابر
هر نسخه ارزش یکسان دارد و باید نزد طرفین و مشاور املاک بماند.
توضیح درباره خطخوردگیها
هر خطخوردگی باید در بخش توضیحات توضیح داده شود.
پرهیز از نوشتن بین خطوط فرم چاپی
این کار میتواند باعث اختلاف و ابهام شود.
نحوه حذف بندهای غیرضروری فرم چاپی
باید علاوه بر خط زدن بند، در بخش توضیحات حذف آن قید شود.
نکات طلایی در نوشتن مبایعهنامه
مشخصات کامل طرفین قرارداد
نام، کد ملی، نشانی و اطلاعات تماس دقیق درج شود.
مستندات نمایندگی یا وکالت
اگر نماینده یا وکیل امضا میکند، مستندات قانونی آن باید ذکر شود.
موضوع و مشخصات مورد معامله
ملک باید به صورت کامل با پلاک ثبتی و مشخصات سند معرفی شود.
سهم فروشنده و خریدار
میزان مالکیت و سهم منتقلشده باید واضح نوشته شود.
مشخصات لواحق و توابع ملک
پارکینگ، انباری یا سایر توابع باید در قرارداد درج شود.
شرایط پرداخت ثمن معامله
جزئیات پرداخت نقدی یا اقساطی باید روشن باشد.
شرایط تحویل ملک
تاریخ دقیق تحویل باید ذکر شود.
شرایط تنظیم سند رسمی
زمان حضور در دفترخانه و انتقال سند باید مشخص شود.
تعهدات فروشنده و خریدار
هر دو طرف باید تعهدات خود را واضح امضا کنند.
هزینههای اجرای قرارداد
هزینههایی مانند مالیات و حقالثبت باید تعیین شود.
وجه التزام و ضمانت اجرا
برای عدم انجام تعهدات یا تأخیر، خسارت قراردادی تعیین شود.
شرایط فورس ماژور
شرایط قهری مثل زلزله یا جنگ باید در نظر گرفته شود.
خیارات و موارد فسخ قرارداد
باید ذکر شود کدام خیارات باقی و کدام ساقط شدهاند.
نحوه حل اختلاف و داوری
توافق بر داوری یا مراجعه به دادگاه باید مشخص شود.
حقالزحمه مشاور املاک
میزان کمیسیون و مسئولیت مشاور باید درج شود.
تاریخ، محل، مهر و امضا
تمامی طرفین باید نسخههای قرارداد را امضا کنند.
موارد نسخ قرارداد
مواردی که قرارداد را باطل یا فسخ میکند باید مشخص شود.
اشتباهات رایج در نوشتن مبایعهنامه
اتکا به اظهارات شفاهی بدون سند
عدم ثبت کد رهگیری در سامانه املاک
ناقص نوشتن مشخصات ملک یا طرفین
نتیجهگیری و توصیه نهایی
مبایعهنامه، ساده به نظر میرسد اما پر از جزئیات حقوقی است. برای اینکه بدانید دقیقاً چگونه مبایعهنامه قانونی بنویسیم و در آینده دچار اختلاف نشوید، بهتر است همیشه از وکیل یا کارشناس رسمی کمک بگیرید.
✅ پیشنهاد: برای اطمینان بیشتر میتوانید چکلیست نکات کلیدی مبایعهنامه را قبل از امضا مرور کنید.
چطور با فروشنده ملک توافق کنیم؟
عالی و بی نقص
سپاس از بذل توجه شما